Je kan hier de gespeelde zetten naspelen

Willem van Berkel

5 januari 2026

Allereerst voor iedereen de beste wensen voor het nieuwe jaar. Dat er maar weer heel veel mooie momenten op de 64 velden te zien mogen zijn. Op de laatste clubavond van het afgelopen jaar was dat zeker het geval. De meest spectaculaire en leerzame partij was ongetwijfeld die van Henk de Grijze tegen Joey. Fraaie en minder fraaie offers en vele subtiele penningen. Prachtig!! Na een Franse opening, al meer dan 50 jaar de lievelingsopening van Henk (!), ontstond na 14 zetten de volgende stand:

Wit Henk van Kortenhof

Zwart Joey Brouwer

Wit heeft in de opening een pion geofferd voor een snelle ontwikkeling en zwart heeft hem daarbij wat geholpen door wat onnodige zetten met zijn pionnen op de koningsvleugel. Hierdoor is hij nog niet aan rokeren toegekomen. De vraag is hoe wit nu het beste verder kan gaan. Henk koos voor 15. a4, positioneel wat minder, maar zeker geen slecht idee. Joey speelde hier 15…Pf5?! Een betere optie was 15…h4 met een klein voordeeltje voor zwart. Henk speelde nu 16. a5, een logisch vervolg van zijn vorige zet. Sterker was echter 16. Lxf5!, gxf5 17. Txd5! en de toren kan niet genomen worden vanwege de meest vreselijke dreigingen. Met 17…Lc6 kan zwart de boel nog net bij elkaar houden.

Na 16. a5 volgde 16…Da7? Zwart is zich nog steeds van geen kwaad bewust. Beter was hier 16…Db4 om de dame in het spel te houden. Na 17. Lxf5, gxf5 17. Txd5, Lc6 18. Td3 kan dan 18…Dg4 met iets betere kansen voor zwart. 17. Pa4 Wederom niet slecht bedacht, maarwit mist hier nogmaals de kans om met 17. Lxf5, gxf5 18. Txd5! zijn pion terug tewinnen. Slaan van de toren is dan nog steeds te gevaarlijk (probeer maar eens uit) en na 17…Lc6 18. Td3, Tg8 19. Dd2, Le7 20. h4 staat wit iets beter. Naast 18. Txd5 kan wit er ook voor kiezen om zijn stelling eerst te versterken met 18.Tac1 of 18. Df3 met prima spel. 17…Lxa4 Stukken ruilen in een benauwde stelling is een logische keuze. 18.Txa4 Le7! 19. Lf4?! Dit geeft zwart de mogelijkheid om zijn toren te ontwikkelen. De druk erop houden met19. Lf6, Lxf6 20. exf6, Dc5 21. Lxf5, gxf5 22.Ta3 was iets beter, maar tegen zijn gewoonte in wil Henk niet afwikkelen naar een gelijkstaand eindspel. 19…Tc8 20. Taa1 Dit ziet er passief uit. 20. h3 of 20. b4 misschien? 20…Pd4 Nu moet wit oppassen. Na 21. De1 kan zwart met 21…Pc2 22. Lxc2, Txc2 23. Le3, Db8 24.Ld4, Kf8 25. Tac1, Txc1 26. Txc1, Kg7 eenvoudig afwikkelen naar een voordelig eindspel met een pion meer. Beter is daarom 21. Le3, Pxe2 22. Lxa7, Pf4 23. Lf1 met iets meer kans op lijfsbehoud. Henk speelde echter 21. De3?! Dreigt 21. Lg6. 21…Lc5? Dit lijkt heel sterk maar geeft in feite het voordeel weg. De wonderschone weerlegging is 22. Lg5 waarna 22…Pb3 (beter is 22…Pc6) faalt op 23. Df3! Pxa1 24. Df6 Tg8 25. Txa1 en ondanks een kwaliteit minder staat wit op winst. De dreiging Lc2 kan maar moeilijk worden tegengehouden. Hier wreekt zich de passieve opstelling van de zwarte dame. Veel beter was daarom geduld betrachten met 21…Pc6! Na 22. Dxa7 (22. De2, Db8) Pxa7 heeft wit weinig aanknopingspunten meer en kan zwart langzaam zijn voordeel vergroten. 22. Lxg6? Te voorbarig en pure blufpoker! Henk hoopte misschien op 22…Pc2 want dan is het na 23. Dh3! meteen uit. Er dreigt slaan op e6 en het paard op c2 staat in. Eerst 22. Dh3! dreigt wel 23. Lxg6 en zwart wordt gedwongen tot 22…Tg8, 22…Pf5 of 22…Tc6 waarna wit een heel klein plusje heeft. 22…fxg6 Gewoon rustig blijven, nog genoeg tijd op de klok. 23. b4 Lxb4! De sterkste zet.Na 23…Pc2 24. Dh3, Tc6 25. bxc5, Pxa1 26. Dd3 of 23…Pf5 24. Dc3, d4 25. Dc2, Tc6 26. bxc5, Dxc5 27. De4 kan wit nog wat rommelen. 24. Txd4 Het eindspel na 24. Dxd4, Dxd4 25. Txd4, Lc3 26. Tac1, Kd7 27. Ta4, Tc5 28. Ta3, Thc8 is kansloos voor wit. 24…Lc5? En voor de tweede keer is deze voor de hand liggende zet niet goed. Winnend was 24…Lc3! want na 25. Dh3 wint 25…Tc6 de kwaliteit. Na 25. Dg3 (of 25. Dd3) kan zwart de dame in het spel brengen door op d4 te nemen: 25…Dxd4 26. Dxg6+, Kd8! 27. Dxe6 (27. Dg7, Dxf4 28. Dxh8+, Kc7; 27. Lg5+, Kc7) Tc6! 28. Lg5+, Kc7 en zwart loopt veilig weg. Ook 25. Tc4 helpt niet want na 25…Dxe3 26. Txc8+, Kd7 27. Lxe3, Txc8 28. Tb1, d4 is het over en uit. 25. Dg3 Wit had hier plots weer ruime keuze. Goed was ook 25. Dxd3, Lxd4 (op 25…Tg8 kan 26.Txd5! met sterke aanval) 26. Dxg6+, Kd8 27. Dg7, Dc5 28. Lg5+, Ke8 29. Dxh8+, Df8 30. Dxh5+ Df7 31. Dxf7+ Kxf7 32. Tb1, Kg6 met gelijke kansen. Ook goed was 25. Dh3, Tc6 26. Tdd1, Lxf2 27. Dd3, Tg8 28. Tab1 met goede compensatie voor het verloren materiaal. 25…Tg8 Na lang nadenken gespeeld. Voor 25…Lxd4 26. Dxg6+ zie de zetten hierboven na 25. Dd3. 26. Td2 Naar d3 of d1 was misschien iets beter want nu wint zwart een belangrijk tempo. 26…Lb4 27. Dh3 Henk heeft er zin in vandaag. Weer een toren in de aanbieding. Na 27…Tc6 is er echter weinig aan de hand. Daarom viel 27. Le3 te proberen, want na 27…Lc5? wint wit door de dubbele penning 28. Tc2, Tc6 29. Lxc5 Txc5 30. De3. Gedwongen is dus 27…Db8 met de volgende fraaie variant: 28. Tb2, Tc4 (28…Lc3 29. Tb6) 29. Tab1, h4 30. Dh3, Dxe5 31. f4, De4 32. Txb4, Txb4 33. Txb4, Dxb4 34. Dxe6+ Kf8 35. Df6+, Ke8 36. De6+ en remise door eeuwig schaak. Dit had een mooi slot van de partij kunnen zijn. Maar na 23.00 uur weet je het maar nooit bij Het Kasteel. Enigszins in tijdnood grijpt Joey volledig mis: 27…Kd7?? 28. Txd5+ Kc6 (Na 28…Kc7 wint 29. Le3 het snelst) 29. Dxe6+ Kc7 30. Tc1+ Kb8 31. Dxc8+! Txc8 32. e6+, Tc7 33. Td8 mat.

Henk vertelde me dat hij weer wat vaker intern wil spelen, omdat hij dit jaar extern in het eerste speelt en nog moet wennen aan het niveau van de derde klasse KNSB. Nou, het is wel duidelijk, hij is het nog niet verleerd. Chapeau!